OpenAI, Pentagon ile Anlaşma Sağladı

27 Şubat 2026 Cuma günü, OpenAI CEO'su Sam Altman, X üzerinden yaptığı açıklamada "bu gece, modellerimizi gizli ağlarında konuşlandırmak üzere Savaş Bakanlığı ile bir anlaşmaya vardık" dedi. Bu gelişme, Başkan Donald Trump'ın ABD kurumlarına Anthropic teknolojisini kullanmayı durdurma talimatı vermesinden ve Pentagon'un Anthropic'i tedarik zinciri riski olarak etiketlemesinden saatler sonra gerçekleşti. "openai pentagon ile anlaşma sağladı" ifadesi sektör ve siyaset çevrelerinde hızla yayıldı; kısa ve öz kamuoyu açıklamaları birçok teknik ve hukuki detayı yanıtsız bıraksa da ana hatlar net: OpenAI, Savunma Bakanlığı'nın şirketin güvenlik konusundaki kırmızı çizgilerini kabul ettiğini ve modellerini gizli sistemlerde çalıştıracağını belirtirken, Anthropic bazı hükümet kanallarından resmen dışlanmış durumda. Bir şirket için kara liste, diğeri için kiralama anlamına gelen bu süreç, öncü yapay zeka laboratuvarları ile ulusal güvenlik kurumları arasındaki yeni ve gerilimli ilişkiyi somutlaştırıyor.

openai pentagon ile anlaşma sağladı — anlaşma neleri kapsıyor

OpenAI'ın paylaşımına ve ardından gelen şirket mesajlarına göre anlaşma, Savunma Bakanlığı'nın (DoD) OpenAI modellerini gizli ağlar içinde konuşlandırmasına izin verirken; şirketin yurt içi kitlesel gözetlemeyi ve öldürücü gücün tam otonom kullanımını yasaklayan kırmızı çizgilerini de koruyor. Sam Altman, DoD'nin "güvenliğe derin bir saygı gösterdiğini" ve bu yasakları yansıtan metni kabul ettiğini söyledi; OpenAI ayrıca teknik koruma önlemleri oluşturmayı ve modellerin işletilmesine ve izlenmesine yardımcı olacak personel görevlendirmeyi taahhüt etti. Kamuoyuna yansıyan raporlar, düzenlemeyi tüm ticari ortaklar için genel bir lisanstan ziyade, açıkça bakanlığın gizli ortamıyla sınırlandırılmış olarak tanımlıyor; ancak DoD'nin kesin teknik koşulları, denetim erişimi ve gözetim mekanizmaları tam olarak açıklanmadı.

Teknik açıdan bakıldığında, öne çıkan maddeler tanıdık olsa da uygulanmaları zor: yurt içi kitlesel gözetleme için kullanılmama, güç kullanımı için insan sorumluluğu ve davranış kısıtlamalarını uygulayan araçlar. Bu standartlar sözleşmeye dayalı yükümlülükler, yazılımsal koruma bariyerleri ve yerinde danışmanlık ekipleri olarak hayata geçirilebilir; ancak bunlar halkın inceleyemeyeceği doğrulama mekanizmalarına dayanıyor. DoD tarihsel olarak tedarikçilerin araçları ve tedarik zinciri üzerinde derin, bazen müdahaleci incelemeler talep etmiştir; Pentagon'un kontrol arzusu ile OpenAI'ın vaatlerinin örtüşüp örtüşmeyeceği ve teknik koruma önlemlerinin operasyonel ortamlara ölçeklenip ölçeklenemeyeceği henüz ucu açık bir soru.

openai pentagon ile anlaşma sağladı ve Anthropic krizi

OpenAI duyurusu, Anthropic ile Savunma Bakanlığı arasında yaşanan ve Beyaz Saray ile Pentagon'dan gelen sert bir yanıtla sonuçlanan yüksek profilli bir çekişmenin gölgesinde gerçekleşti. Savunma Bakanı Pete Hegseth, Anthropic'e modellerinin askeri amaçlarla "tüm yasal hedefler doğrultusunda" kullanılmasına izin vermesi için bir ültimatom verdi ve görüşmelerin başarısız olmasının ardından bakanlık Anthropic'i "ulusal güvenlik için tedarik zinciri riski" olarak tanımladı. Başkan Trump daha sonra federal kurumlara Anthropic teknolojisini kullanmayı bırakmaları talimatını verdi. Anthropic ise bu tanımlamaya yasal olarak itiraz edeceğini ve modellerinin tam otonom silahlar ve yurt içi kitlesel gözetleme için kullanılmasını yasaklayan politikalarda ısrar ettiğini belirtti.

Teknik koruma önlemleri ve operasyonel sınırlar

Hem Pentagon hem de yapay zeka şirketleri kırmızı çizgilerden ve koruma önlemlerinden bahsediyor, ancak bu ilkeleri kalıcı ve test edilebilir kısıtlamalara dönüştürmek oldukça güç. Yurt içi kitlesel gözetlemeyi veya otonom güç kullanımını yasaklamak hukuki açıdan anlamlıdır, ancak bu durum günlük mühendislik kontrollerine, erişim politikalarına, telemetriye, günlük kaydına ve denetim altında uyumluluğu kanıtlama yeteneğine bağlıdır. OpenAI, güvenli operasyonları desteklemek ve teknik koruma bariyerleri inşa etmek için personel görevlendireceğini söyledi; uygulamada bu önlemler, bir model öngörülemez davrandığında bağımsız doğrulama, sürekli izleme ve net müdahale yolları gerektirir.

Dahası; kapsamlı model testleri, eğitim verilerinin sağlam kaynağı ve kullanım politikalarını uygulayan yazılımlar gibi yaygın savunma mekanizmalarının çoğu, gizli ağlarda daha karmaşık hale geliyor. DoD'nin Ocak ayındaki kendi yapay zeka stratejisi, bağımlılıklar ve riskler üzerinde görünürlük talep ederken ticari yeteneklerin hızlı bir şekilde benimsenmesini vurguluyor. Bu gerilim — hızlı konuşlandırmaya karşı derinlemesine güvence — teknik koruma önlemlerinin hem program yöneticileri hem de dış denetim aktörleri tarafından neden yakından inceleneceğinin merkezinde yer alıyor.

Sektörel nüfuz, tedarik ve siyasi riskler

Bu olay, değişen bir güç dengesini ortaya koyuyor: Ticari yapay zeka laboratuvarları artık ordunun istediği yeteneklere sahip ve hükümetler stratejik kontrolden ödün vermeden nasıl ortaklık kuracaklarına karar vermek zorunda. Uzmanlar, kısa vadeli nüfuzun önde gelen modellere ve kısıtlı yetenek havuzuna sahip firmalarda olduğunu, ancak egemen hükümetlerin tedarik araçlarını, düzenleyici mekanizmaları ve yasal yetkiyi ellerinde tuttuğunu söylüyor. DoD, sözleşme kuralları, gizli erişimin reddi veya diğer araçlarla uyumluluğu zorlayabilir; şirketler ise itibarlarını veya kurumsal değerlerini korumak için iş birliğinden kaçınabilir. Her iki tarafın da diğeri üzerinde maliyet yaratabilmesi, hassas bir kamu-özel sektör mutabakatı oluşturuyor.

Siyasi olarak eleştirmenler, Anthropic'in kara listeye alınması ve eş zamanlı olarak OpenAI'ın benimsenmesinin, ihaleleri tercih edilen satıcılara yönlendirmek veya güvenlik kısıtlamalarında ısrar eden şirketleri cezalandırmak için kullanılabileceği konusunda uyardı. Bazı Demokratların yönetimi ulusal güvenlik kararlarını siyasallaştırmakla suçlaması ve bazı savunma liderlerinin ordunun, tedarikçilerin yasal kullanımları tek taraflı olarak sınırlamasına izin veremeyeceğini savunmasıyla, önde gelen politikacılar ve güvenlik yetkilileri şimdiden konuya dahil oldu. Geniş pazar bağlamı — büyük finansman turları, bulut ortaklıkları ve ticari konsolidasyon — tedarik seçimlerinin tedarikçiler, çip üreticileri ve bulut sağlayıcılarından oluşan bir ekosistemde dalgalanmalar yaratacağı anlamına geliyor.

Ulusal güvenlik ve yapay zeka sektörü için anlamı

Pentagon için üst düzey ticari modellerin entegrasyonu, yeteneklerin daha hızlı geliştirilmesini vaat ediyor ancak bağımlılıklar ve potansiyel tek tedarikçi risklerini de beraberinde getiriyor. Analistler, tek bir sağlayıcıya aşırı güvenmenin, erişimin kesilmesi durumunda kırılganlık yaratabileceği ve tedarikçiye bağımlılığın (vendor lock-in) uzun vadeli stratejik bir yükümlülük haline gelebileceği konusunda uyarıyor. DoD ayrıca, kısa vadeli hazırlıklı olma durumu ile demokratik normları ve yasal kısıtlamaları sürdürme arasında bir denge kurmaya çalışıyor; bu süreci nasıl yöneteceği, teknoloji firmalarıyla gelecekteki iş birliklerini ve şirketlerin pazar erişimi yerine güvenliğe öncelik vermeyi seçtiklerinde karşılaşacakları teşvikleri şekillendirecek.

Yapay zeka sektörü için bu olay, ulusal güvenlik bütçeleri büyük ve siyasi baskı yoğun olduğunda güvenlik taahhütlerinin sürdürülebilir olup olmadığına dair pratik bir sınav niteliği taşıyor. Anthropic'in yasal itirazı ve OpenAI'ın kamuoyuna verdiği güvenceler mahkemelerde, kurumlarda ve ihale ofislerinde karşılık bulacak. Bu sırada, OpenAI ile büyük bulut sağlayıcıları arasındaki son dönemdeki büyük taahhütler de dahil olmak üzere özel yatırımlar ve bulut ortaklıkları, hükümetin hangi mimarileri ve konuşlandırma modellerini kabul edeceğini etkileyecek. Dolayısıyla mücadele hem hukuki hem de tekniktir ve teknolojileri stratejik altyapı olarak görüldüğünde şirketlerin ne kadar kontrolü elinde tutabileceği konusunda emsal teşkil edecektir.

Kaynaklar

• ABD Savunma Bakanlığı (Yapay Zeka Stratejisi muhtırası, 9 Ocak 2026)
• Georgetown Üniversitesi, Güvenlik ve Gelişen Teknoloji Merkezi (analist yorumları)
• Aspen Politika Akademisi (politika analizi ve yorumlar)